เมื่อเช็คข้อมูลแพลตฟอร์มกีฬาหรือเกมออนไลน์ ให้ดู 6 จุดตามลำดับนี้ก่อนนำข้อมูลไปใช้หรือแชร์ต่อ:
- ตั้งคำถามให้ชัด
- ดูผู้เผยแพร่ วันที่ และแหล่งอ้างอิง
- อ่านเงื่อนไขและข้อยกเว้นให้ครบ
- แยกข้อเท็จจริงออกจากความเห็นและโฆษณา
- เช็คโพสต์ต้นทางและภาพหน้าจอ
- พักข้อที่ยังยืนยันไม่ได้ไว้ก่อน
1. ตั้งคำถามให้ชัดก่อนค้นหา
เริ่มจากระบุว่ากำลังหาข้อมูลประเภทไหน เช่น กติกาเกม รายละเอียดบนหน้าแพลตฟอร์ม หรือเงื่อนไขของประกาศ คำถามที่ชัดช่วยให้รู้ว่าควรเปิดหน้าต้นทางหรืออ่านส่วนใดต่อ
- กำลังเช็คเกม แพลตฟอร์ม หรือประกาศเรื่องไหน?
- ต้องการยืนยันเรื่องใด เช่น กติกา วันที่ หรือเงื่อนไข?
- ข้อมูลนี้ใช้กับวันไหน?
2. เช็คผู้เผยแพร่ แหล่งที่มา และวันที่
ดูว่าข้อมูลระบุชื่อหรือบัญชีของผู้เผยแพร่ไหม มีลิงก์ไปหน้าต้นทางหรือเอกสารที่อ้างถึงไหม และวันที่ที่เห็นคือวันเผยแพร่ วันแก้ไข วันเริ่ม หรือวันสิ้นสุดประกาศ แยกวันที่แต่ละชนิดออกจากกันเพราะบอกเรื่องต่างกัน
ถ้าเป็นบทความที่ประเมินแพลตฟอร์ม ให้ดูด้วยว่าเว็บอธิบายแหล่งข้อมูลและเกณฑ์ไว้อย่างไร ดูได้ที่ หลักเกณฑ์ประเมินข้อมูลของ 12B Playzone
ถ้าไม่พบวันที่หรือแหล่งอ้างอิง ให้ถือว่าเนื้อหานั้นไม่ได้ระบุข้อมูลส่วนนั้น อย่าสรุปเองว่าเป็นข้อมูลล่าสุดหรือยังใช้ได้อยู่ สำหรับแนวทางตรวจข่าวออนไลน์ทั่วไป ดูคำแนะนำของศูนย์ต่อต้านข่าวปลอม ประเทศไทย
ตัวอย่างจริงสองหน้า: บันทึกการตรวจ EU9 และ EU9TH ไม่แสดงชื่อบริษัท และใช้ตราใบอนุญาตที่ลิงก์ไปโดเมนอื่น ส่วน รีวิว Fun88: Fun88 ดีไหม ระบุชื่อบริษัทและใบอนุญาตไว้บนหน้า พร้อมแยกส่วนที่ตรวจกับหน่วยงานผู้ออกไม่ได้
3. อ่านเงื่อนไขและข้อยกเว้นให้ครบ
อย่าหยุดที่ข้อความสรุป ให้ดูคุณสมบัติผู้ใช้ ขั้นตอน วันที่เริ่มและวันสิ้นสุด ข้อยกเว้น และช่องทางติดต่อที่ระบุไว้ ถ้าหัวข้อใดไม่มีข้อมูล ให้ถือว่าไม่พบรายละเอียดนั้น อย่าตีความว่าไม่มีเงื่อนไข
ถ้ากำลังอ่านประกาศกิจกรรม ใช้วิธีเช็ควันที่ เงื่อนไข และที่มาของประกาศ เป็นรายการตรวจเพิ่มเติม
4. แยกข้อมูล ความเห็น และข้อความโฆษณา
ข้อมูลเรื่องกติกา วันที่ หรือคุณสมบัติควรตรวจย้อนกลับไปยังต้นทางได้ ความเห็นเป็นมุมมองของผู้เขียน คำอย่าง “ดีที่สุด” เป็นการประเมิน และคำอย่าง “ต้องรีบ” สื่อถึงความเร่งด่วน คำพวกนี้ไม่ได้ยืนยันรายละเอียดให้เอง ต้องเช็คกับหน้าต้นทางอีกที คำอย่าง “เว็บตรง” ก็ควรแยกแบบเดียวกัน ดูได้ในความหมายของคำว่าเว็บตรงและสิ่งที่คำนี้ยืนยันไม่ได้
เมื่อเจอข้อความที่ยังไม่มีแหล่งอ้างอิง ให้แยกออกจากข้อเท็จจริงที่ยืนยันได้ แล้วเทียบกับหน้าต้นทางก่อนนำไปสรุปหรือแชร์
5. เช็คโพสต์ต้นทางและภาพหน้าจอ
เมื่อข้อมูลมาจากโพสต์ที่ถูกแชร์ต่อหรือภาพหน้าจอ ให้ค้นหาโพสต์ต้นทาง แล้วเทียบผู้เผยแพร่ วันที่ ข้อความประกอบ และประกาศแก้ไขภายหลัง ภาพช่วยให้เห็นว่ามีข้อความอะไรอยู่ แต่ภาพเดียวบอกไม่ได้ว่าประกาศยังใช้อยู่หรือถูกแก้ไขแล้ว ตัวอย่างเช่น ได้ภาพหน้าจอโปรโมชันมาจากกลุ่มไลน์ ก็ให้หาโพสต์ต้นทางก่อน แล้วค่อยดูวันที่และเงื่อนไขทีละข้อ
ถ้าสิ่งที่ถูกส่งต่อมาเป็นลิงก์ ให้ดูวิธีตรวจปลายทางของลิงก์ที่ส่งต่อกันมาก่อนกด
หากประกาศในแต่ละช่องทางไม่ตรงกัน ให้ดูว่าแต่ละช่องทางระบุอะไรและลงวันที่ใด แล้วสอบถามจากช่องทางติดต่อที่แสดงบนหน้าต้นทาง ดูเพิ่มได้ที่ วิธีเช็คโพสต์เก่าและภาพหน้าจอ และ ประกาศบนเว็บ แอป และโซเชียลที่ไม่ตรงกัน
6. พักไว้ก่อนเมื่อยังยืนยันไม่ได้
ถ้ายังหาแหล่งต้นทางไม่พบ วันที่ไม่ชัด หรือเงื่อนไขขัดกัน ให้ระบุว่าประเด็นนั้นยังยืนยันไม่ได้ อย่าแชร์ต่อหรือกรอกข้อมูลส่วนตัวเพียงเพราะข้อความเร่งให้ตัดสินใจ กลับไปถามผู้เผยแพร่ผ่านช่องทางที่ตรวจสอบได้ก่อน ถ้าข้อความแจ้งว่าทางเข้าหรือโดเมนเปลี่ยน ให้ใช้ขั้นตอนตรวจโดเมนใหม่ก่อนลงชื่อเข้าใช้ ส่วนตัวอย่างการตรวจสถานะเว็บที่เปิดไม่ได้ ดูได้ในรีวิว 188BET: สถานะเว็บไซต์และเรื่องร้องเรียน
หากยังไม่มีคำตอบ ให้หยุดไว้แค่นั้น การเว้นข้อมูลที่ยังยืนยันไม่ได้ดีกว่าการเดาแล้วนำไปบอกต่อเป็นข้อเท็จจริง
เช็คทีละจุด แล้วแยกสิ่งที่ยืนยันได้ออกจากสิ่งที่ยังไม่รู้ ดูภาพรวมของหัวข้อและวิธีอ่านข้อมูลบนเว็บนี้ได้ที่คู่มือข้อมูล 12B Playzone
หากต้องการหยุดเล่นมากกว่าการเช็คแพลตฟอร์ม เริ่มจาก คู่มือเลิกพนันออนไลน์ 7 ขั้นตอน
อ่านเพิ่ม: 8 สัญญาณเตือนเว็บพนันโกง · ข้อควรรู้ก่อนเชื่อโฆษณาพนันออนไลน์ · ตัวอย่างการเช็คแพลตฟอร์มจริง: BK8 7 จุด · ข้อมูลแพลตฟอร์มและหัวข้อที่ควรเช็ค · ข้อมูลเกี่ยวกับ 12B SPORTS